Program Apollo – seria amerykańskich lotów kosmicznych w latach
1961-1972. Celem programu było lądowanie człowieka na Księżycu a
następnie jego bezpieczny powrót na Ziemię. Zadanie zostało zrealizowane
w 1969 w czasie misji Apollo 11. Program był kontynuowany do 1972 w celu
prowadzenia dokładnej naukowej eksploracji Księżyca.
Program Apollo był trzecim (po programie Mercury oraz programie Gemini)
programem amerykańskich lotów kosmicznych z udziałem ludzi. Apollo
został zlecony przez administrację prezydenta Eisenhowera w celu
rozszerzenia załogowych lotów kosmicznych rozpoczętych przez program
Mercury. Następnie został przeobrażony przez prezydenta Kennedy'ego w
program lotów i lądowania na Księżycu.
Cele
Podstawowe założenia programu - lądowanie człowieka na Srebrnym Globie i
jego bezpieczny powrót na Ziemię - Kennedy wyłożył podczas przemówienia
przed Kongresem 25 maja 1961 roku. Stany Zjednoczone, zaniepokojone
sukcesami ZSRR w trwającym amerykańsko-radzieckim wyścigu w kosmos
(pierwszy sztuczny satelita Ziemi, pierwszy człowiek na orbicie
okołoziemskiej), wdrażając program Apollo zamierzały przejąć w tej
rywalizacji inicjatywę.[1] Do zmagań o dominację w przestrzeni
kosmicznej między dwoma supermocarstwami prezydent Kennedy w nieco
zawoalowany sposób odniósł się podczas przemówienia z 12 września 1962
roku, wygłoszonego na Uniwersytecie Rice:
"(...) oczy świata skierowane są teraz w kosmos - ku księżycowi i
dalszym planetom. Przyrzekliśmy sobie, że nie będzie nad nim panować
wroga flaga podboju, lecz sztandar wolności i pokoju."
Wybór rodzaju misji
Mając za cel lądowanie na powierzchni Księżyca, projektanci stanęli
przed wyzwaniem pogodzenia ze sobą minimalizacji ryzyka utraty zdrowia i
życia przez astronautów, braku ich umiejętności oraz ograniczeń
stosowanej technologii.
Rozważano trzy możliwe do przeprowadzenia rodzaje misji:
Lot bezpośredni: wystrzelenie bezpośrednio z Ziemi statku
kosmicznego, który dotarłby do powierzchni Księżyca, lądował, a
następnie powrócił w całości na Ziemię. Wymagało by to zastosowania
rakiety nośnej o sile przekraczającej jakiekolwiek wtedy dostępne.
Spotkanie na orbicie okołoziemskiej: drugim rozważanym rodzajem
misji mogło być spotkanie na orbicie - określane jako Earth Orbit
Rendezvous (EOR). Wymagane było wystrzelenie dwóch rakiet Saturn V -
jednej z statkiem kosmicznym a drugiej z paliwem. Na orbicie
nastąpiłoby przekazanie paliwa do statku kosmicznego w ilości
zapewniającej lot, lądowanie i powrót z Księżyca. Także w tym
przypadku cały statek kosmiczny musiałby lądować na powierzchni
Księżyca.
Spotkanie na orbicie okołoksiężycowej: plan, który został
przyjęty, przypisuje się Johnowi Houboltowi. Zakładał spotkanie na
orbicie księżycowej - Lunar Orbit Rendezvous (LOR). Statek kosmiczny
składał się z modułu serwisowego i dowodzenia - Apollo Command/Service
Module (CSM) oraz modułu lądownika - Apollo Lunar Module (LM, lub
LEM od pierwotnej nazwy Lunar Excursion Module). CSM zawierał system
zdolny do podtrzymywania życia dla trzyosobowej załogi przez okres
pięciu dni podróży na Księżyc oraz umożliwiał bezpieczne wejście w
atmosferę ziemską w czasie powrotu. LM miał odłączyć się od modułu
CSM na orbicie wokół Księżyca i wylądować na powierzchni Księżyca.
Loty
Eugene A. Cernan w pojeździe księżycowym (misja Apollo 17), rok 1973 -
fot. Harrison H. SchmittProgram Apollo składał się z jedenastu lotów
załogowych, począwszy od Apollo 7, skończywszy na Apollo 17. Wszystkie
starty odbywały się z położonego na przylądku Canaveral Centrum
Kosmicznego im. Johna F. Kennedy'ego. Misje Apollo 2 do Apollo 6 były
bezzałogowymi lotami testowymi. Apollo 1 był planowanym załogowym lotem,
niestety trening przed startem zakończył się wybuchem i pożarem kabiny,
w której zginęło trzech członków załogi. W pierwszym locie jako rakietę
nośną zastosowano Saturn IB, następne wykorzystywały znacznie mocniejsze
rakiety Saturn V. Loty: (Apollo 7 i Apollo 9) były ziemskimi misjami
orbitalnymi, (Apollo 8 i Apollo 10) były księżycowymi misjami
orbitalnymi, pozostałe siedem lotów (poza Apollo 13) zakończyły się
lądowaniem na Księżycu.
